WINTERSE VERHALEN, met Mirsi Adami en De Bezetting Speelt.

PROGRAMMA

21 december 2019

WINTERVERHALEN

met musici van het ensemble  “De Bezetting Speelt”:

Caroline Wagner (viool), Bas van der Sterren (klarinet) en Mirsa Adami (piano)

                ARAM KATCHATURIAN (1903-1978)                        - TRIO (1932)
                                                                                                    Andante con dolore, con molto espressione
                                                                                                    Allegro
                                                                                                    Moderato

                 ERICH W. KORNGOLD (1897-1957)                      - Suite: MUCH ADO ABOUT NOTHING (1919)
                                                                                                   Maiden in the Bridal Chamber
                                                                                                   March of the Watch (Dogberry and Verges)
                                                                                                   Garden Scene
                                                                                                   Hornpipe

                 BELA BARTOK (1881–1945)                                - CONTRASTEN (1938)
                                                                                                  Verbunkos (Recruiting Dance)
                                                                                                  Pihenő (Relaxation/Ontspanning)
                                                                                                  Sebes (Fast Dance)


                  DMITRI SHOSTAKOVITSJ (1906-1975)                - FÜNF STÜCKE 
                                                                                                  Prelude. Moderato
                                                                                                  Gavotte. Tranquillo, molto leggiero
                                                                                                  Elegie. Andantino
                                                                                                  Walse. Tempo di valse, moderato
                                                                                                  Polka. Vivace

Voor dit programma is de Albanese pianiste Mirsa Adami uitgenodigd, om zo dicht mogelijk bij een authentieke uitvoering van de twee bekendste werken voor viool, klarinet en piano te komen. Het geheel zal omlijst worden met winterse verhalen.

HET TRIO
Khachaturian was nog student aan het conservatorium van Moskou toen hij dit trio schreef voor klarinet, viool en piano, en toch vertoont het al dezelfde ritmische en harmonische kenmerken van zijn volwassen werken. Wat vooral het trio van Khachaturian onderscheidt van bijna alle andere eerder geschreven klarinettrio’s is zijn gebruik van de viool in plaats van de zachter klinkende altviool of cello. Het hoger klinkende snaarinstrument wordt meer een gelijkwaardige partner van de klarinet. In het trio maakt Khachaturian gebruik van volksliederen en harmonieën die soms pittig of bitterzoet kunnen zijn.

Het Andante con dolore, molto espressione is een duet voor de klarinet en viool, bijna improviserend, met de pianobegeleiding die een complexe laag toevoegt.  Er zijn extreem vaardige ensemblespelers voor nodig om het goed te laten klinken. Het Allegro is duidelijk geïnspireerd op volksdansen, met rijke kleuren en ritmes. De Moderato-finale is een reeks variaties op een Oezbekistaans volksliedje, waarbij de klarinet als volksinstrument wordt gebruikt.

DE SUITE “MUCH ABOUT NOTHING”
Een van de meest verbazingwekkende jeugdige wonderkinderen in de geschiedenis van de compositie, Erich Wolfgang Korngold was al een veteraan-theatercomponist op 20-jarige leeftijd, toen het Weense Burgtheater hem in 1918 uitnodigde om entr’actmuziek te schrijven bij Shakespeare 's “Much Ado about Nothing”. Korngold bleek een genie in snelle karakterisering met goed klinkende melodiëen, fantasierijke klankkleur en harmonische weelderigheid die hem later Hollywood's toonaangevende film-soundtrackcomponist zouden maken. Hij schreef 14 nummers bij het toneelstuk. De muziek is oorspronkelijk geschreven voor een klein orkest en deze sprankelende en vrolijke muziek werd al snel gehoord in vele concertzalen. De muziek werd opnieuw gebruikt toen de productie van Shakespeare in 1920 in het Schönbrunn-paleis in Wenen nieuw leven werd ingeblazen. Deze productie was zo populair dat er extra  uitvoeringen werden gepland. Helaas waren de orkestleden niet beschikbaar meer om daarbij op te treden, dus paste Korngold de muziek snel aan voor viool en piano en speelde hij zelf de pianopartij bij de latere uitvoeringen. Uit deze versie ontstond uiteindelijk de vierdelige suite voor viool en piano die u vanavond hoort.

'The Maiden in the Bridal Chamber'  is een nostalgisch toonschilderij. "Dogberry and Verges" (Holzapfel und Schlehwein) is een groteske begrafenismars. The Scene in the Garden is een idyllische langzame wals. De finale is een levendige "Masquerade: Hornpipe”, waarbij de violist alle kans krijgt om zijn of haar virtuositeit te tonen.

“CONTRASTEN”
De drie delen Verbunkos, Piheno en Sebes contrasteren sterk in tempo . Het eerste deel bevat een cadens voor klarinet en het laatste voor viool. Verschillende Hongaarse en Roemeense dansmelodieën zijn verwerkt in het werk. Het eerste deel begint met een levendig vioolpizzicato, waarna de klarinet het hoofdthema introduceert, dat vervolgens wordt gevarieerd. Dit thema is een voorbeeld van het Hongaarse dans- en muziekgenre  “verbunkos ", oftewel het werven van dans. Deze muziek werd vaak gespeeld bij militaire rekruteringen. Het tweede deel is veel introspectiever en heeft een steeds veranderende sfeer. Het derde is een waanzinnige dans die begint met een viool waarvan de snaren in een afwijkende stemming staan, waarna de klarinet het hoofdthema introduceert. In het midden is er een langzamer gedeelte, waarna de variaties op het thema worden hervat.

FÜNF STÜCKE
Hoewel veel muziek van Sjostakovitsj episch, intens, donker en vol met stekelige modernismen is, componeerde hij ook vele mooie, "klassieke" stukken vol lyriek, persoonlijkheid, fijn vakmanschap en puur muzikaal genot. Daaronder bevinden zich vele edelstenen, zoals deze vijf stukken, die  Lev Atovmian, een student van Shostakovich, inspireerde om ze  voor twee violen en piano te arrangeren met toestemming van de componist. De vijf stukken waren ontstaan in de tijd dat Shostakovich als jonge man een baan bij het theater had om piano te spelen bij stomme films. Ze bevatten elk een kort maar meeslepend verhaal.In plaats van de gebruikelijke broeierige duisternis en sardonische humor van Shostakovitsj, zijn deze stukken gevuld met warme lyriek en Slavische charme.

DE BEZETTING SPEELT
Is een ensemble van vijf strijkers en vijf blazers, dat optreedt in verschillende combinaties van instrumenten en dat graag zoekt naar niet-alledaags repertoire met als resultaat een spannende, bruisende programmering.

CAROLINE WAGNER – VIOOL
“Ik speel op een speciaal voor mij in 1989 op maat gemaakte viool van de Hollandse vioolbouwer Tim de Vries en op een rijk versierde Hardanger Vedel, die ook door Tim gebouwd is. Twaalf jaar geleden besloot ik mijn instrument volledig in te zetten voor de kamermuziek. Vooral het samen musiceren, zonder inmenging van een dirigent is een feest voor mijn ziel en wakkert mijn creativiteit aan.”

BAS VAN DER STERREN - KLARINET
“Sinds 2004 speel ik op een klarinet gebouwd in 2002 door de Duitse firma Herbert Wurlitzer. Mijn vader was ook klarinettist en hij speelde op een zelfde instrument. Met deze klank ben ik letterlijk opgegroeid. Misschien wel het allerbelangrijkste voor een klarinettist zijn het mondstuk en het riet. Na jaren spelen ben ik hiervoor uitgekomen in Oostenrijk. De mondstukkenfabrikant Nick Kückmeier en rietenmaker Alexander Pilgerstorfer verzorgen mijn materiaal.”

MIRSA ADAMI - PIANO
Mirsa kwam in 1991 voor haar studie naar Nederland. Sinds haar afstuderen is Adami correpetitor bij de Nieuwe Opera Academie in Amsterdam en begeleidt ze de cellisten bij de masterclasses gedurende de Holland Music Sessions die elke zomer worden gehouden.
Ze is zeer actief in de kamermuziek en vormt een vast duo met de violiste Cecilia Bernardini.

               Na afloop is er gelegenheid (gesigneerde) cd’s te kopen (geen pinmogelijkheid!)

Entree € 15,- , tot 26 jaar € 7,50 incl. drankje na afloop.